'''Samenvatting:''' het project Operame komt tot een einde. We hebben inmiddels zo'n 400 CO2-meters voor klaslokalen geleverd, waardoor de luchtkwaliteit voor duizenden kinderen goed kan worden gemonitord in de strijd tegen het coronavirus. Na een heftige start waarbij alles binnen enkele dagen was uitverkocht zien we inmiddels teruglopende verkopen. We hebben er nog 160 over en de webshop blijft gewoon actief tot ze op zijn.

<noinclude>
== Wat we hebben bereikt ==
Toen we begonnen met het ontwerp in november en de webshop openden in december, wisten we nog niet hoeveel vraag er zou zijn. Met alle betaalbare commerciële CO2-meters uitverkocht en een koude periode waarin je niet zomaar continu de ramen open wilt houden op komst, hadden we te veel haast om eerst marktonderzoek te doen. Was er wel vraag naar? Veel scholen hebben natuurlijk al een CO2-meter in elke klas, en veel schoolbesturen denken dat één meter die af en toe van lokaal wisselt ook wel genoeg is (wij vinden van niet). Een project van de Duitse hackerspace UN-Hack-bar maakte duidelijk dat er wel degelijk behoefte was aan CO2-meters voor scholen, dus wij zijn aan de slag gegaan met een soortgelijk project. De eerste batch van 100 stuks was in een paar dagen uitverkocht en de tweede batch van 250 stuks ging ook heel snel.

Inmiddels zijn we 400 CO2-meters verder, die in 225 doosjes vooral naar ouders, docenten, en scholen zijn gestuurd. Uit reacties weten we dat heel veel van deze meters goed terecht zijn gekomen ook echt leiden tot meer open ramen, of juist het vertrouwen geven dat de ramen op koudere dagen ook wel eens dicht kunnen. Bovendien zijn de CO2 PPM-waardes die we hadden beredeneerd, inmiddels door wetenschappers bevestigd als de juiste grenswaardes voor ventilatie tijdens deze pandemie. Natuurlijk hebben sommige klanten wat hulp nodig gehad bij het solderen en gaat er wel eens wat stuk, maar we kijken terug op een zeer succesvol project!

== Hoe nu verder ==
CO2-meters blijven belangrijk. We blijven bestellingen afhandelen en ons mailadres vragen@operame.nl blijft voorlopig ook gewoon bereikbaar, maar vanwege diverse persoonlijke omstandigheden kiezen we ervoor het project af te ronden. Wanneer de huidige voorraad op is, eindigt daarmee ook ons project.

Onze ontwerpen en de software zijn open source en mogen door iedereen worden gebruikt. Wij hebben de CO2-meters voor klaslokalen op non-profit-basis verkocht, maar als iemand op basis van ons ontwerp een commerciële variant wil maken, dan wensen we die daar veel succes mee! Hoe meer CO2-meters, hoe beter!

Daarnaast zijn de normale (dure) CO2-meters weer volop verkrijgbaar, want wij vinden nog steeds dat er in elke klas een CO2-meter hoort te hangen, zowel voor de gezondheid als voor de leerprestaties van de kinderen. Eigenlijk hoort er ook in elke wachtkamer, vergaderzaal, kantoortuin, etcetera een CO2-meter, maar wij hebben ons nu eenmaal specifiek gericht op scholen, want veilige scholen zijn nóg belangrijker.

== Bedankt! ==
We willen iedereen bedanken die heeft meegewerkt aan zo veel mogelijk klaslokalen voorzien van 'n CO2-meter! Wij hebben van gulle geldschieters bij elkaar 15000 € mogen lenen -bedankt!- en de eerste 10000 € daarvan is inmiddels al terugbetaald. Bedankt aan alle medewerkers van het project voor het maken en beheren van de webshop, het ontwerpen van de hardware/software/logo, het testen en vergelijken van sensoren, het inkopen van onderdelen, het uitpakken van leveringen, het uittellen van onderdelen, het programmeren van microcontrollers, het vouwen van doosjes, het snijden van bubbelfolie, het samenstellen van kits, het plakken van verzendlabels, de talloze ritjes naar het postkantoor, het bijhouden van de administratie, en het beantwoorden van vragen. Bedankt aan iedereen die één of meerdere CO2-meters heeft gesoldeerd voor in klaslokalen! Bedankt voor de donaties! Bedankt voor de bestellingen en bedankt voor het meehelpen aan het beperken van de pandemie!

== De laatste 160 stuks zijn nog te koop! ==
En ook alvast bedankt aan iedereen die ons van de resterende voorraad af helpt ;-). [https://shop.operame.nl/home/25-operame-kit.html Plaats hier je bestelling.] Koop nog even die laatste units van ons, want bij ons op de plank heeft niemand er wat aan. Het is voorlopig de laatste kans om CO2-meters te kopen voor 24 € per stuk. Het gaat nog steeds om een bouwpakketje dat nog gesoldeerd moet worden, maar ouders, docenten, en scholen kunnen er ook nog steeds voor kiezen om hun Operame CO2-meters via een soldeervrijwilliger te laten versturen.
</noinclude>

Afrondingsfase

2021-04-18T23:12:15Z

Juerd: /* Wat we hebben bereikt */

Afrondingsfase

2021-04-18T23:11:22Z

Juerd:

'''Samenvatting:''' het project Operame komt tot een einde. We hebben inmiddels zo'n 400 CO2-meters voor klaslokalen geleverd, waardoor de luchtkwaliteit voor duizenden kinderen goed kan worden gemonitord in de strijd tegen het coronavirus. Na een heftige start waarbij alles binnen enkele dagen was uitverkocht zien we inmiddels teruglopende verkopen. We hebben er nog 160 over en de webshop blijft gewoon actief tot ze op zijn.

<noinclude>
== Wat we hebben bereikt ==
Toen we begonnen met het ontwerp in november en de webshop openden in december, wisten we nog niet hoeveel vraag er zou zijn. Met alle betaalbare commerciële CO2-meters uitverkocht en een koude periode waarin je niet zomaar continu de ramen open wilt houden op komst, hadden we te veel haast om eerst marktonderzoek te doen. Was er wel vraag naar? Veel scholen hebben natuurlijk al een CO2-meter in elke klas, en veel schoolbesturen denken dat één meter die af en toe van lokaal wisselt ook wel genoeg is (wij vinden van niet). Een project van de Duitse hackerspace UN-Hack-bar maakte duidelijk dat er wel degelijk behoefte was aan CO2-meters voor scholen, dus wij zijn aan de slag gegaan met een soortgelijk project. De eerste batch van 100 stuks was in een paar dagen uitverkocht en de tweede batch van 250 stuks ging ook heel snel.

Inmiddels zijn we 400 CO2-meters verder, die in 225 doosjes vooral naar ouders, docenten, en scholen zijn gestuurd. Uit reacties weten we dat heel veel van deze meters goed terecht zijn gekomen ook echt leiden tot meer open ramen, of juist het vertrouwen geven dat de ramen op koudere dagen ook wel eens dicht kunnen. Daarnaast zijn de CO2 PPM-waardes die we hadden beredeneerd, inmiddels door wetenschappers bevestigd als de juiste grenswaardes voor ventilatie tijdens deze pandemie. Natuurlijk hebben sommige klanten wat hulp nodig gehad bij het solderen en gaat er wel eens wat stuk, maar we kijken terug op een zeer succesvol project!

== Hoe nu verder ==
CO2-meters blijven belangrijk. We blijven bestellingen afhandelen en ons mailadres vragen@operame.nl blijft voorlopig ook gewoon bereikbaar, maar vanwege diverse persoonlijke omstandigheden kiezen we ervoor het project af te ronden. Wanneer de huidige voorraad op is, eindigt daarmee ook ons project.

Onze ontwerpen en de software zijn open source en mogen door iedereen worden gebruikt. Wij hebben de CO2-meters voor klaslokalen op non-profit-basis verkocht, maar als iemand op basis van ons ontwerp een commerciële variant wil maken, dan wensen we die daar veel succes mee! Hoe meer CO2-meters, hoe beter!

Daarnaast zijn de normale (dure) CO2-meters weer volop verkrijgbaar, want wij vinden nog steeds dat er in elke klas een CO2-meter hoort te hangen, zowel voor de gezondheid als voor de leerprestaties van de kinderen. Eigenlijk hoort er ook in elke wachtkamer, vergaderzaal, kantoortuin, etcetera een CO2-meter, maar wij hebben ons nu eenmaal specifiek gericht op scholen, want veilige scholen zijn nóg belangrijker.

== Bedankt! ==
We willen iedereen bedanken die heeft meegewerkt aan zo veel mogelijk klaslokalen voorzien van 'n CO2-meter! Wij hebben van gulle geldschieters bij elkaar 15000 € mogen lenen -bedankt!- en de eerste 10000 € daarvan is inmiddels al terugbetaald. Bedankt aan alle medewerkers van het project voor het maken en beheren van de webshop, het ontwerpen van de hardware/software/logo, het testen en vergelijken van sensoren, het inkopen van onderdelen, het uitpakken van leveringen, het uittellen van onderdelen, het programmeren van microcontrollers, het vouwen van doosjes, het snijden van bubbelfolie, het samenstellen van kits, het plakken van verzendlabels, de talloze ritjes naar het postkantoor, het bijhouden van de administratie, en het beantwoorden van vragen. Bedankt aan iedereen die één of meerdere CO2-meters heeft gesoldeerd voor in klaslokalen! Bedankt voor de donaties! Bedankt voor de bestellingen en bedankt voor het meehelpen aan het beperken van de pandemie!

== De laatste 160 stuks zijn nog te koop! ==
En ook alvast bedankt aan iedereen die ons van de resterende voorraad af helpt ;-). [https://shop.operame.nl/home/25-operame-kit.html Plaats hier je bestelling.] Koop nog even die laatste units van ons, want bij ons op de plank heeft niemand er wat aan. Het is voorlopig de laatste kans om CO2-meters te kopen voor 24 € per stuk. Het gaat nog steeds om een bouwpakketje dat nog gesoldeerd moet worden, maar ouders, docenten, en scholen kunnen er ook nog steeds voor kiezen om hun Operame CO2-meters via een soldeervrijwilliger te laten versturen.
</noinclude>

Nieuws

2021-04-18T21:52:45Z

Juerd: /* 18 april 2021 - Afronding */

De tijdlijn tot nu toe:

== 18 april 2021 - Afronding ==
{{:Laatste fase}}

[[Laatste fase|Lees het hele verhaal voor meer details.]]

== 17 april 2021 - Goedkoper naar het buitenland ==
We sturen ook pakketjes naar een beperkt aantal landen (de z.g. EUR1-zone: België, Denemarken, Duitsland, Frankrijk, Italië, Luxemburg, Oostenrijk, Spanje, Zweden). De kosten vallen bij de kleinere pakketjes gunstiger uit dan verwacht, dus voor kleine doosjes (t/m 10 kits) hebben we de prijs omlaag bijgesteld.

== 17 april 2021 - Prijsverlaging ==
Bij het bijwerken van de administratie bleek dat we een inkoopmeevaller hebben gehad. Omdat het project Operame geen winstoogmerk heeft, is daarom de prijs voor de resterende voorraad verlaagd van 28 naar 24 euro per stuk.

== 4 februari 2021 - De pakketjes zijn onderweg! ==
De pakketjes voor alle 72 bestellingen zijn afgegeven bij het postkantoor. Fijn dat er binnenkort weer 160 klaslokalen veiliger worden gemaakt!

Inmiddels hebben we voorraad (nog ruim 300 stuks) en we verwachten uit die voorraad 2x per week te kunnen leveren.

== 3 februari 2021 - Vertraging ==
Wegens persoonlijke omstandigheden heeft de vrijwilliger die de bestellingen zou versturen dit nog niet kunnen doen. Anderen nemen zijn taken nu even over. Morgen gaan de pakketjes die klaarliggen op de post.

== 1 februari 2021 - Pre-orders ingepakt; batch 3 ontvangen! ==
Lastig zo'n avondklok. Wij hackers zijn nachtdieren, maar omdat vrijwilligerswerk niet onder de uitzonderingen valt, kunnen we in onze meest productieve uurtjes niet veel doen.

Toch is de achterstand nu bijna helemaal ingelopen: op 1 pakketje na, zijn alle bestellingen ingepakt. De 76 pakketjes moeten nog worden voorzien van 'n verzendlabel en dan kunnen ze na een paar weken wachten eindelijk op de post. Bedankt voor het geduld!

Ook zijn de onderdelen van batch 3 inmiddels in Nederland aangekomen, dus we hebben een voorraad van ruim 300 CO2-meters, althans de onderdelen.

{|class=wikitable
! batch || aantal || verkocht || status
|-
! Batch 1
| 100 stuks || 100% (uitverkocht) || geleverd
|-
! Batch 2
| 250 stuks || 65% || eerste pakketjes liggen klaar voor verzending
|-
! Batch 3
| 250 stuks || 0% || ontvangen
|}

== 31 januari 2021 - Vertraging ==
We ontdekken net dat bij deze levering sensoren, er geen pinnetjes aan gesoldeerd zitten. De soldeerhandleiding wordt opnieuw gemaakt en alle pakjes die al klaar lagen om naar het postkantoor te gaan, moeten dus worden open gemaakt om er extra headerpinnen bij te doen.

== 30 januari 2021 - Voorraad! ==
We zijn druk bezig met het verwerken van de preorders van batch 2. Van de >140 voorbestelde Operame-kits ligt ongeveer de helft al klaar om te worden voorzien van verzendlabel en op de post te gaan.

Plaats je nu een nieuwe bestelling dan kan ie meteen mee, dus de webshop toont weer: "🗸 Op voorraad"!

== 27 januari 2021 - Batch 3 is onderweg! ==
De levering van batch 2 ging stroef, dus vanwege het aankomend Chinees nieuwjaar hadden we de volgende 250 stuks alvast besteld (met wederom enorme dank aan degenen die ons leningen verstrekken om dit mogelijk te maken!). Tot onze grote verbazing en vreugde is het pakketje nu al onderweg naar Nederland!

We zijn gisteren begonnen met het voorbereiden van de leveringen van batch 2: dingen uit verpakking halen, setjes onderdelen maken. We moeten de printplaten nog losbreken, microcontrollers programmeren, doosjes vouwen, verzendlabels printen, etcetera. Heb je een preorder geplaatst? Nog heel even geduld :)

== 25 januari 2021 - Onderdelen zijn binnen! ==
{|class=wikitable
! batch || aantal || verkocht || status
|-
! Batch 1
| 100 stuks || 100% (uitverkocht) || geleverd
|-
! Batch 2
| 250 stuks || 58% || onderdelen aangekomen in Nederland
|-
! Batch 3
| 250 stuks || 0% || verwacht medio maart
|}

== 22 januari 2021 - Onderdelen zijn onderweg! ==
~50%

De lockdown is verlengd en er komt nu ook een avondklok, maar ooit gaan de scholen weer open en wij werken dus gewoon door om zo veel mogelijk klaslokalen veiliger te maken.

De 2e batch, van 250 stuks, is inmiddels onderweg vanuit China naar Nederland. Via onze webshop zijn er al 120 CO2-meters in pre-order, dus zodra ze binnen zijn hebben we nog wel een paar dagen nodig om alles klaar te maken voor verzending.

En intussen is de bestelling van de 3e batch van wederom 250 stuks ook al in gang gezet. Aangezien het allemaal al best lang duurt en Chinees Nieuwjaar er nog aankomt, wilden we daar niet te lang mee wachten.

== 18 januari 2021 - Update planning ==
Inmiddels is 42% van de aankomende batch alvast verkocht. Onze inkoper in China heeft bijna alle onderdelen binnen, maar vanwege het aankomend Chinees Nieuwjaar (voor wie het niet kent: dat is een grote happening waarbij vrijwel heel commercieel China een paar weken platligt), gaat alles nogal stroef. We hopen eind deze week de onderdelen in Nederland te hebben en de kits dan nog voor het einde van de maand te kunnen versturen.

== 10 januari 2021 - Tussenstand preorders ==
30%

== 7 januari 2021 - Tussenstand preorders ==
Ongeveer 20% van de aankomende 250 stuks is al voorbesteld.

== 6 januari 2021 - Nieuwe bankrekening! ==
Het is ABN AMRO gelukt om te vinden waardoor het aanmaken van een nieuwe rekening steeds niet lukte en vervolgens dat probleem ook te verhelpen. Voor het overzicht binnen de bankrekeningen van Stichting Revelation Space is het wel zo prettig om alles gescheiden te houden.

De nieuwe bankrekening voor het project Operame is:

* IBAN: NL18 ABNA 0887 7007 80
* Tenaamstelling: Revelation Space

Donaties zijn uiteraard van harte welkom rechtstreeks op de nieuwe bankrekening!

== 2 januari 2021 - Preorders mogelijk! ==
Alle 100 stuks van de eerste batch zijn nu verkocht. Hartelijk dank aan iedereen die heeft meegeholpen om samen zo'n 100 klaslokalen veiliger te maken!

Uiteraard kunnen bestellingen alvast worden geplaatst voor de volgende ronde. We verwachten over 2 weken 250 stuks binnen te krijgen en die dan heel snel op de post te kunnen doen aan iedereen die een voorbestelling heeft gedaan.

== 30 december 2020 - Nieuwe batch ingekocht! ==
De belangstelling is groot en de eerste 30 stuks zijn al verkocht, dus er zijn er nog 70 over. We hebben dankzij gulle geldschieters extra geld kunnen lenen om groter in te kunnen kopen, en hebben alvast de volgende 250 kits ingekocht.

Langs deze route bedankt voor de bestellingen, donaties, leningen, en natuurlijk voor het verspreiden van het idee!

== 29 december 2020 - ABN AMRO ==
ABN AMRO heeft geen idee waar het fout gegaan is met de aanvraag voor de nieuwe bankrekening en zegt dat we de procedure maar opnieuw moeten doen. (Ja, alweer.)

In de tussentijd gebruiken we de primaire bankrekening van Stichting Revelation Space. Onhandig, maar het werkt wel.

== 28 december 2020 - De shop is open! ==
Tijdens de kerst hebben we gewoon doorgewerkt. De webshop is af, de software is af, we hebben verpakkingsmateriaal. De soldeerhandleiding wordt een video-instructie, maar de eerste take is helaas mislukt. Omdat de onderdelen op een centrale plek liggen, komt de soldeerhandleiding pas in de komende dagen online.

Maar we zijn wel al zo ver dat bestellingen kunnen worden geplaatst en hebben ons project wereldkundig gemaakt met een openbare [[aankondiging]]. We hebben nog even geen uitgebreid persbericht of zo, dat komt later nog wel.

* [[Aankondiging]]

== 22 december 2020 - Bijna klaar om live te gaan! ==
We hebben ze! Vrijdag verzonden uit China, maandag bezorgd in Nederland.

Ze zien er wel weer wat anders uit dan de samples die we hadden gekregen, dus we hebben ze toch eerst nog even stevig aan de tand gevoeld. Gelukkig presteren de nieuwe sensoren net zo goed. We hebben nu dus in genoeg materialen voor 100 Operame CO2-meters! We hebben nog even gewacht met het bestellen van verpakkingsmaterialen, omdat we eerst zeker wilden zijn dat 't ook zou gaan werken. De doosjes en antistatische noppenfolie zijn inmiddels besteld.

De druk is een klein beetje van de ketel door de lockdown, waardoor scholen nu toch dicht zijn. Maar als de scholen straks weer open gaan, hopen we een goede bijdrage te kunnen leveren aan de veiligheid qua ventilatie.

We weten waar we het allemaal voor doen: het belang van goede ventilatie op scholen blijft als een paal boven water staan. Een paar dagen geleden is er weer nieuw [https://www.ijidonline.com/article/S1201-9712(20)32558-3/fulltext onderzoeksresultaat] gepubliceerd dat weer heel aannemelijk maakt dat goede ventilatie letterlijk van levensbelang kan zijn.

Overigens hebben we nog steeds geen nieuwe bankrekening. We hebben ruim een week geleden de aanvraag opnieuw ingediend bij ABN AMRO, de huisbank van onze stichting. Opnieuw is de bevestigingsmail wel aangekomen, maar de brief niet. In de tijd dat we proberen een rekening te openen hebben we printplaten laten fabriceren, 3 pakketjes tussen China en Nederland gestuiterd, en een heleboel tijd gestoken in sensoren testen. Een nieuwe rekening toevoegen voor een bestaande klant is blijkbaar nog steeds heel moeilijk. Noodgedwongen gaan we dus maar via een bestaande rekening werken. Jammer, want dat geeft veel extra werk voor de penningmeester...

== 16 december 2020 - Nieuwe sensoren! ==
De hele wereld wil CO2-sensoren tegen corona, dus de bekende goedkope MH-Z19B is gewoon niet meer betaalbaar in bulk te krijgen.

Onze sourcing agent in China kwam met een heel interessante alternatieve sensor, en heeft er een paar naar ons opgestuurd om uit te proberen. We hebben vooralsnog geen idee van het merk en type, al hebben we wel een datasheet in het Chinees met allemaal mooie specificaties. De belangrijkste informatie ontbreekt daarin: hoe communiceer je met het ding? Gelukkig zijn we hackers en hebben we 't ding werkend gekregen!

De afgelopen 2 dagen hebben we de nieuwe sensoren getest en ze slagen met vlag en wimpel. Nu hopen dat deze nog wel leverbaar is. Mogelijk hebben we geluk omdat dit ding echt totaal onvindbaar is op internet. We hebben alleen een vrijwel identieke datasheet van een afwijkende variant gevonden, maar ook die lijkt nergens te koop te zijn.

Technisch verhaaltje: de nieuwe sensor, waarvan we dus echt geen idee hebben wat het typenummer precies is (iets met "AQC", maar verder?), is helemaal pin-compatible met de MH-Z19B, maar daar houdt de compatibiliteit ook meteen mee op. De componenten zitten op andere plekken, het schema is anders, het protocol is anders, en de behuizing is anders. Voor het protocol hielp het dat we een datasheet van een variant van deze sensor konden vinden met een protocolvoorbeeld. Dat voorbeeld werkte niet, maar met een beetje brute-forcen bleek dat alleen de eerste byte (aanname: een device id voor op een gedeelde bus) van het commando anders moest, en dat het antwoord van de sensor ook iets afwijkt. Maar de PPM-waarde zit er duidelijk in. De ABC was duidelijk te herkennen herkennen in een grafiek van metingen, en in het algemeen is de sensor het eens met de MH-Z19B. Soms wijkt ie in stabiele luchtkwaliteit wat af van de MH-Z19B, maar dan steeds hooguit zo'n 80 PPM peak-to-peak en dat past ruim binnen de opgegeven toleranties van de twee dingen. In veranderlijke luchtkwaliteit valt het op dat de mysterieuze nieuwe sensor sneller reageert.

We hebben gevraagd om 100 stuks van deze sensor in te kopen, in de hoop dat ie niet in de tussentijd ook uitverkocht is.

== 14 december 2020 - ABN AMRO ==
ABN AMRO heeft geen idee waar het fout gegaan is met de aanvraag voor de nieuwe bankrekening en zegt dat we de procedure maar opnieuw moeten doen.

== 9 december 2020 - Op zoek naar sensoren ==
Er is door de pandemie zo veel vraag naar CO2-sensoren dat de MH-Z19B waar we alles omheen ontworpen hebben, praktisch niet meer in bulk te krijgen is. We bekijken andere opties.

== 30 november 2020 - De sensoren zijn niet goed genoeg ==
We gaan de sensoren terugsturen; inmiddels is het wel duidelijk dat dit niet de echte MH-Z19B is. Het is ondanks uitgebreid testen niet gelukt om metingen te krijgen die betrouwbaar blijven. Met een zelfgemaakt calibratie-algoritme leek het in eerste instantie veelbelovend, maar de metingen zijn daarna niet stabiel. Het liefste zouden we zo snel mogelijk CO2-meters in de klaslokalen hebben, maar het heeft weinig zin met sensors die de weg kwijt zijn. Dus helaas: vertraging terwijl we wachten op de juiste sensoren.

== 28 november 2020 - Tegenslag ==
Een tegenslag: we hebben de verkeerde sensoren geleverd gekregen, misschien namaak. We hebben ze nu ongeveer anderhalf etmaal in gebruik, en de automatische calibratie werkt niet zoals we van de MH-Z19B gewend zijn. Tussen de sensoren onderling zitten grotere afwijkingen dan verwacht (rond de 50 PPM is verwacht, rond de 100 PPM is voor ons doel wel acceptabel, maar de afwijking is veel groter).

De sensoren die we hebben gekregen hebben een iets andere behuizing, een andere kleur printplaatje, en andere opschriften. Ze gedragen zich net wat anders, ook in het protocol zijn er subtiele verschillen. Dat zou allemaal prima zijn, overigens, als de meetwaarden bruikbaar waren. Maar vooralsnog zijn ze dat niet. We geven het nog eventjes, in de hoop dat de automatische calibratie misschien 48 uur duurt in plaats van 24.

== 26 november 2020 - De onderdelen zijn binnen! ==
De onderdelen zijn aangekomen en inmiddels zijn we bijna zo ver dat we bestellingen kunnen ontvangen. De laatste hand moet nog worden gelegd aan de software en we moeten definitief uitzoeken wat de verzendkosten gaan zijn, en dan kunnen we echt beginnen!

We weten nu dat je sneller 100 fysieke dingen op maat kunt laten etsen en frezen en ook nog eens samen met 300 andere componenten naar de andere kant van de wereld kunt laten verschepen (allemaal bij elkaar 7 dagen), dan dat ABN AMRO nodig heeft om een nieuwe zakelijke bankrekening toe te voegen aan je bestaande contract.

== 24 november 2020 - De onderdelen zijn onderweg! ==
De printplaten zijn geproduceerd en samen met de overige onderdelen voor de eerste batch van 100 kits onderweg vanuit China!

== 19 november 2020 - De onderdelen zijn besteld! ==
De opdracht voor inkoop van de onderdelen en PCB's is gegeven. Inmiddels is het duidelijk dat het richtbedrag van 25 € te ambitieus is. o.a. omdat de CO2-sensors de afgelopen tijd duurder zijn geworden. Het wordt 28 €, nog steeds een mooi bedrag.

== 18 november 2020 - Software! ==
Proof-of-concept [[software]] is af.

== 17 november 2020 - Hardware! ==
Het ontwerp voor de [[hardware]] is af en we hebben meteen een prijs opgevraagd voor de productie van printplaten en inkoop van onderdelen.

De penningmeester, f0x, heeft voor het project Operame een nieuwe bankrekening aangevraagd bij de bank van de space; het is wel ABN AMRO dus helaas duurt het nog even voordat we donaties kunnen ontvangen.

== 16 november 2020 - Stichting ==
Het bestuur van Stichting Revelation Space geeft toestemming om Operame onder de paraplu van de stichting te organiseren. Het scheelt een boel tijd, moeite, en kosten om nu geen nieuwe stichting te hoeven beginnen. De mogelijkheid wordt open gehouden om het project later eventueel over te dragen aan een andere stichting.

== 14 november 2020 - Financiering gevonden! ==
Er is iemand die wel een startbudget beschikbaar wil stellen voor een eerste batch van 100! Ook hebben we een hostingsponsor, Procolix. En er zijn meteen wat domeinen geregistreerd. Behalve operame.nl ook spelfouten zoals "openramen.nl". Blijkbaar gaan we dit echt doen :-)

== 13 november 2020 - CO2-meters voor scholen ==
Bas en Juerd blijken ongeveer hetzelfde idee te hebben, naar aanleiding van het lezen over de [https://wiki.un-hack-bar.de/index.php/CO2_Ampel CO2-Ampel van UN-Hack-Bar]: dat kan nog simpeler, en is in Nederland ook hard nodig! Maar wij doen zoiets graag meteen op schaal, en geld voor 100 stuks hebben we niet liggen...

Nieuws

2021-04-18T21:52:08Z

Juerd:

De tijdlijn tot nu toe:

== 18 april 2021 - Afronding ==
{{:Laatste fase}}

== 17 april 2021 - Goedkoper naar het buitenland ==
We sturen ook pakketjes naar een beperkt aantal landen (de z.g. EUR1-zone: België, Denemarken, Duitsland, Frankrijk, Italië, Luxemburg, Oostenrijk, Spanje, Zweden). De kosten vallen bij de kleinere pakketjes gunstiger uit dan verwacht, dus voor kleine doosjes (t/m 10 kits) hebben we de prijs omlaag bijgesteld.

== 17 april 2021 - Prijsverlaging ==
Bij het bijwerken van de administratie bleek dat we een inkoopmeevaller hebben gehad. Omdat het project Operame geen winstoogmerk heeft, is daarom de prijs voor de resterende voorraad verlaagd van 28 naar 24 euro per stuk.

== 4 februari 2021 - De pakketjes zijn onderweg! ==
De pakketjes voor alle 72 bestellingen zijn afgegeven bij het postkantoor. Fijn dat er binnenkort weer 160 klaslokalen veiliger worden gemaakt!

Inmiddels hebben we voorraad (nog ruim 300 stuks) en we verwachten uit die voorraad 2x per week te kunnen leveren.

== 3 februari 2021 - Vertraging ==
Wegens persoonlijke omstandigheden heeft de vrijwilliger die de bestellingen zou versturen dit nog niet kunnen doen. Anderen nemen zijn taken nu even over. Morgen gaan de pakketjes die klaarliggen op de post.

== 1 februari 2021 - Pre-orders ingepakt; batch 3 ontvangen! ==
Lastig zo'n avondklok. Wij hackers zijn nachtdieren, maar omdat vrijwilligerswerk niet onder de uitzonderingen valt, kunnen we in onze meest productieve uurtjes niet veel doen.

Toch is de achterstand nu bijna helemaal ingelopen: op 1 pakketje na, zijn alle bestellingen ingepakt. De 76 pakketjes moeten nog worden voorzien van 'n verzendlabel en dan kunnen ze na een paar weken wachten eindelijk op de post. Bedankt voor het geduld!

Ook zijn de onderdelen van batch 3 inmiddels in Nederland aangekomen, dus we hebben een voorraad van ruim 300 CO2-meters, althans de onderdelen.

{|class=wikitable
! batch || aantal || verkocht || status
|-
! Batch 1
| 100 stuks || 100% (uitverkocht) || geleverd
|-
! Batch 2
| 250 stuks || 65% || eerste pakketjes liggen klaar voor verzending
|-
! Batch 3
| 250 stuks || 0% || ontvangen
|}

== 31 januari 2021 - Vertraging ==
We ontdekken net dat bij deze levering sensoren, er geen pinnetjes aan gesoldeerd zitten. De soldeerhandleiding wordt opnieuw gemaakt en alle pakjes die al klaar lagen om naar het postkantoor te gaan, moeten dus worden open gemaakt om er extra headerpinnen bij te doen.

== 30 januari 2021 - Voorraad! ==
We zijn druk bezig met het verwerken van de preorders van batch 2. Van de >140 voorbestelde Operame-kits ligt ongeveer de helft al klaar om te worden voorzien van verzendlabel en op de post te gaan.

Plaats je nu een nieuwe bestelling dan kan ie meteen mee, dus de webshop toont weer: "🗸 Op voorraad"!

== 27 januari 2021 - Batch 3 is onderweg! ==
De levering van batch 2 ging stroef, dus vanwege het aankomend Chinees nieuwjaar hadden we de volgende 250 stuks alvast besteld (met wederom enorme dank aan degenen die ons leningen verstrekken om dit mogelijk te maken!). Tot onze grote verbazing en vreugde is het pakketje nu al onderweg naar Nederland!

We zijn gisteren begonnen met het voorbereiden van de leveringen van batch 2: dingen uit verpakking halen, setjes onderdelen maken. We moeten de printplaten nog losbreken, microcontrollers programmeren, doosjes vouwen, verzendlabels printen, etcetera. Heb je een preorder geplaatst? Nog heel even geduld :)

== 25 januari 2021 - Onderdelen zijn binnen! ==
{|class=wikitable
! batch || aantal || verkocht || status
|-
! Batch 1
| 100 stuks || 100% (uitverkocht) || geleverd
|-
! Batch 2
| 250 stuks || 58% || onderdelen aangekomen in Nederland
|-
! Batch 3
| 250 stuks || 0% || verwacht medio maart
|}

== 22 januari 2021 - Onderdelen zijn onderweg! ==
~50%

De lockdown is verlengd en er komt nu ook een avondklok, maar ooit gaan de scholen weer open en wij werken dus gewoon door om zo veel mogelijk klaslokalen veiliger te maken.

De 2e batch, van 250 stuks, is inmiddels onderweg vanuit China naar Nederland. Via onze webshop zijn er al 120 CO2-meters in pre-order, dus zodra ze binnen zijn hebben we nog wel een paar dagen nodig om alles klaar te maken voor verzending.

En intussen is de bestelling van de 3e batch van wederom 250 stuks ook al in gang gezet. Aangezien het allemaal al best lang duurt en Chinees Nieuwjaar er nog aankomt, wilden we daar niet te lang mee wachten.

== 18 januari 2021 - Update planning ==
Inmiddels is 42% van de aankomende batch alvast verkocht. Onze inkoper in China heeft bijna alle onderdelen binnen, maar vanwege het aankomend Chinees Nieuwjaar (voor wie het niet kent: dat is een grote happening waarbij vrijwel heel commercieel China een paar weken platligt), gaat alles nogal stroef. We hopen eind deze week de onderdelen in Nederland te hebben en de kits dan nog voor het einde van de maand te kunnen versturen.

== 10 januari 2021 - Tussenstand preorders ==
30%

== 7 januari 2021 - Tussenstand preorders ==
Ongeveer 20% van de aankomende 250 stuks is al voorbesteld.

== 6 januari 2021 - Nieuwe bankrekening! ==
Het is ABN AMRO gelukt om te vinden waardoor het aanmaken van een nieuwe rekening steeds niet lukte en vervolgens dat probleem ook te verhelpen. Voor het overzicht binnen de bankrekeningen van Stichting Revelation Space is het wel zo prettig om alles gescheiden te houden.

De nieuwe bankrekening voor het project Operame is:

* IBAN: NL18 ABNA 0887 7007 80
* Tenaamstelling: Revelation Space

Donaties zijn uiteraard van harte welkom rechtstreeks op de nieuwe bankrekening!

== 2 januari 2021 - Preorders mogelijk! ==
Alle 100 stuks van de eerste batch zijn nu verkocht. Hartelijk dank aan iedereen die heeft meegeholpen om samen zo'n 100 klaslokalen veiliger te maken!

Uiteraard kunnen bestellingen alvast worden geplaatst voor de volgende ronde. We verwachten over 2 weken 250 stuks binnen te krijgen en die dan heel snel op de post te kunnen doen aan iedereen die een voorbestelling heeft gedaan.

== 30 december 2020 - Nieuwe batch ingekocht! ==
De belangstelling is groot en de eerste 30 stuks zijn al verkocht, dus er zijn er nog 70 over. We hebben dankzij gulle geldschieters extra geld kunnen lenen om groter in te kunnen kopen, en hebben alvast de volgende 250 kits ingekocht.

Langs deze route bedankt voor de bestellingen, donaties, leningen, en natuurlijk voor het verspreiden van het idee!

== 29 december 2020 - ABN AMRO ==
ABN AMRO heeft geen idee waar het fout gegaan is met de aanvraag voor de nieuwe bankrekening en zegt dat we de procedure maar opnieuw moeten doen. (Ja, alweer.)

In de tussentijd gebruiken we de primaire bankrekening van Stichting Revelation Space. Onhandig, maar het werkt wel.

== 28 december 2020 - De shop is open! ==
Tijdens de kerst hebben we gewoon doorgewerkt. De webshop is af, de software is af, we hebben verpakkingsmateriaal. De soldeerhandleiding wordt een video-instructie, maar de eerste take is helaas mislukt. Omdat de onderdelen op een centrale plek liggen, komt de soldeerhandleiding pas in de komende dagen online.

Maar we zijn wel al zo ver dat bestellingen kunnen worden geplaatst en hebben ons project wereldkundig gemaakt met een openbare [[aankondiging]]. We hebben nog even geen uitgebreid persbericht of zo, dat komt later nog wel.

* [[Aankondiging]]

== 22 december 2020 - Bijna klaar om live te gaan! ==
We hebben ze! Vrijdag verzonden uit China, maandag bezorgd in Nederland.

Ze zien er wel weer wat anders uit dan de samples die we hadden gekregen, dus we hebben ze toch eerst nog even stevig aan de tand gevoeld. Gelukkig presteren de nieuwe sensoren net zo goed. We hebben nu dus in genoeg materialen voor 100 Operame CO2-meters! We hebben nog even gewacht met het bestellen van verpakkingsmaterialen, omdat we eerst zeker wilden zijn dat 't ook zou gaan werken. De doosjes en antistatische noppenfolie zijn inmiddels besteld.

De druk is een klein beetje van de ketel door de lockdown, waardoor scholen nu toch dicht zijn. Maar als de scholen straks weer open gaan, hopen we een goede bijdrage te kunnen leveren aan de veiligheid qua ventilatie.

We weten waar we het allemaal voor doen: het belang van goede ventilatie op scholen blijft als een paal boven water staan. Een paar dagen geleden is er weer nieuw [https://www.ijidonline.com/article/S1201-9712(20)32558-3/fulltext onderzoeksresultaat] gepubliceerd dat weer heel aannemelijk maakt dat goede ventilatie letterlijk van levensbelang kan zijn.

Overigens hebben we nog steeds geen nieuwe bankrekening. We hebben ruim een week geleden de aanvraag opnieuw ingediend bij ABN AMRO, de huisbank van onze stichting. Opnieuw is de bevestigingsmail wel aangekomen, maar de brief niet. In de tijd dat we proberen een rekening te openen hebben we printplaten laten fabriceren, 3 pakketjes tussen China en Nederland gestuiterd, en een heleboel tijd gestoken in sensoren testen. Een nieuwe rekening toevoegen voor een bestaande klant is blijkbaar nog steeds heel moeilijk. Noodgedwongen gaan we dus maar via een bestaande rekening werken. Jammer, want dat geeft veel extra werk voor de penningmeester...

== 16 december 2020 - Nieuwe sensoren! ==
De hele wereld wil CO2-sensoren tegen corona, dus de bekende goedkope MH-Z19B is gewoon niet meer betaalbaar in bulk te krijgen.

Onze sourcing agent in China kwam met een heel interessante alternatieve sensor, en heeft er een paar naar ons opgestuurd om uit te proberen. We hebben vooralsnog geen idee van het merk en type, al hebben we wel een datasheet in het Chinees met allemaal mooie specificaties. De belangrijkste informatie ontbreekt daarin: hoe communiceer je met het ding? Gelukkig zijn we hackers en hebben we 't ding werkend gekregen!

De afgelopen 2 dagen hebben we de nieuwe sensoren getest en ze slagen met vlag en wimpel. Nu hopen dat deze nog wel leverbaar is. Mogelijk hebben we geluk omdat dit ding echt totaal onvindbaar is op internet. We hebben alleen een vrijwel identieke datasheet van een afwijkende variant gevonden, maar ook die lijkt nergens te koop te zijn.

Technisch verhaaltje: de nieuwe sensor, waarvan we dus echt geen idee hebben wat het typenummer precies is (iets met "AQC", maar verder?), is helemaal pin-compatible met de MH-Z19B, maar daar houdt de compatibiliteit ook meteen mee op. De componenten zitten op andere plekken, het schema is anders, het protocol is anders, en de behuizing is anders. Voor het protocol hielp het dat we een datasheet van een variant van deze sensor konden vinden met een protocolvoorbeeld. Dat voorbeeld werkte niet, maar met een beetje brute-forcen bleek dat alleen de eerste byte (aanname: een device id voor op een gedeelde bus) van het commando anders moest, en dat het antwoord van de sensor ook iets afwijkt. Maar de PPM-waarde zit er duidelijk in. De ABC was duidelijk te herkennen herkennen in een grafiek van metingen, en in het algemeen is de sensor het eens met de MH-Z19B. Soms wijkt ie in stabiele luchtkwaliteit wat af van de MH-Z19B, maar dan steeds hooguit zo'n 80 PPM peak-to-peak en dat past ruim binnen de opgegeven toleranties van de twee dingen. In veranderlijke luchtkwaliteit valt het op dat de mysterieuze nieuwe sensor sneller reageert.

We hebben gevraagd om 100 stuks van deze sensor in te kopen, in de hoop dat ie niet in de tussentijd ook uitverkocht is.

== 14 december 2020 - ABN AMRO ==
ABN AMRO heeft geen idee waar het fout gegaan is met de aanvraag voor de nieuwe bankrekening en zegt dat we de procedure maar opnieuw moeten doen.

== 9 december 2020 - Op zoek naar sensoren ==
Er is door de pandemie zo veel vraag naar CO2-sensoren dat de MH-Z19B waar we alles omheen ontworpen hebben, praktisch niet meer in bulk te krijgen is. We bekijken andere opties.

== 30 november 2020 - De sensoren zijn niet goed genoeg ==
We gaan de sensoren terugsturen; inmiddels is het wel duidelijk dat dit niet de echte MH-Z19B is. Het is ondanks uitgebreid testen niet gelukt om metingen te krijgen die betrouwbaar blijven. Met een zelfgemaakt calibratie-algoritme leek het in eerste instantie veelbelovend, maar de metingen zijn daarna niet stabiel. Het liefste zouden we zo snel mogelijk CO2-meters in de klaslokalen hebben, maar het heeft weinig zin met sensors die de weg kwijt zijn. Dus helaas: vertraging terwijl we wachten op de juiste sensoren.

== 28 november 2020 - Tegenslag ==
Een tegenslag: we hebben de verkeerde sensoren geleverd gekregen, misschien namaak. We hebben ze nu ongeveer anderhalf etmaal in gebruik, en de automatische calibratie werkt niet zoals we van de MH-Z19B gewend zijn. Tussen de sensoren onderling zitten grotere afwijkingen dan verwacht (rond de 50 PPM is verwacht, rond de 100 PPM is voor ons doel wel acceptabel, maar de afwijking is veel groter).

De sensoren die we hebben gekregen hebben een iets andere behuizing, een andere kleur printplaatje, en andere opschriften. Ze gedragen zich net wat anders, ook in het protocol zijn er subtiele verschillen. Dat zou allemaal prima zijn, overigens, als de meetwaarden bruikbaar waren. Maar vooralsnog zijn ze dat niet. We geven het nog eventjes, in de hoop dat de automatische calibratie misschien 48 uur duurt in plaats van 24.

== 26 november 2020 - De onderdelen zijn binnen! ==
De onderdelen zijn aangekomen en inmiddels zijn we bijna zo ver dat we bestellingen kunnen ontvangen. De laatste hand moet nog worden gelegd aan de software en we moeten definitief uitzoeken wat de verzendkosten gaan zijn, en dan kunnen we echt beginnen!

We weten nu dat je sneller 100 fysieke dingen op maat kunt laten etsen en frezen en ook nog eens samen met 300 andere componenten naar de andere kant van de wereld kunt laten verschepen (allemaal bij elkaar 7 dagen), dan dat ABN AMRO nodig heeft om een nieuwe zakelijke bankrekening toe te voegen aan je bestaande contract.

== 24 november 2020 - De onderdelen zijn onderweg! ==
De printplaten zijn geproduceerd en samen met de overige onderdelen voor de eerste batch van 100 kits onderweg vanuit China!

== 19 november 2020 - De onderdelen zijn besteld! ==
De opdracht voor inkoop van de onderdelen en PCB's is gegeven. Inmiddels is het duidelijk dat het richtbedrag van 25 € te ambitieus is. o.a. omdat de CO2-sensors de afgelopen tijd duurder zijn geworden. Het wordt 28 €, nog steeds een mooi bedrag.

== 18 november 2020 - Software! ==
Proof-of-concept [[software]] is af.

== 17 november 2020 - Hardware! ==
Het ontwerp voor de [[hardware]] is af en we hebben meteen een prijs opgevraagd voor de productie van printplaten en inkoop van onderdelen.

De penningmeester, f0x, heeft voor het project Operame een nieuwe bankrekening aangevraagd bij de bank van de space; het is wel ABN AMRO dus helaas duurt het nog even voordat we donaties kunnen ontvangen.

== 16 november 2020 - Stichting ==
Het bestuur van Stichting Revelation Space geeft toestemming om Operame onder de paraplu van de stichting te organiseren. Het scheelt een boel tijd, moeite, en kosten om nu geen nieuwe stichting te hoeven beginnen. De mogelijkheid wordt open gehouden om het project later eventueel over te dragen aan een andere stichting.

== 14 november 2020 - Financiering gevonden! ==
Er is iemand die wel een startbudget beschikbaar wil stellen voor een eerste batch van 100! Ook hebben we een hostingsponsor, Procolix. En er zijn meteen wat domeinen geregistreerd. Behalve operame.nl ook spelfouten zoals "openramen.nl". Blijkbaar gaan we dit echt doen :-)

== 13 november 2020 - CO2-meters voor scholen ==
Bas en Juerd blijken ongeveer hetzelfde idee te hebben, naar aanleiding van het lezen over de [https://wiki.un-hack-bar.de/index.php/CO2_Ampel CO2-Ampel van UN-Hack-Bar]: dat kan nog simpeler, en is in Nederland ook hard nodig! Maar wij doen zoiets graag meteen op schaal, en geld voor 100 stuks hebben we niet liggen...

2021-02-10T21:18:40Z

Juerd:

== Errata ==

==== Headerpinnen van de CO2-sensor ====
Bij de CO2-meters die na 2 januari zijn besteld, moet je ook headerpinnen aan de sensor solderen. Dat gaat op dezelfde manier als de pinnen van de TTGO-module, en is ook net zo makkelijk.

LET OP: de hete soldeerbout moet de plastic behuizing van de sensor niet aanraken!

==== Beschermfolie ====
In het filmpje adviseren we om de folie voor het solderen te verwijderen. Bij nader inzien is het folietje wel handig om het scherm te beschermen tegen eventuele spetters van het solderen. Het blauwe flapje kun je omvouwen en vasthouden, of vastzetten met een stukje plakband.

== Handleiding ==

<youtube width="800" height="450">kRH15L6IbI8</youtube>

[https://www.youtube.com/watch?v=kRH15L6IbI8 Videohandleiding op Youtube]

* 0:00 Intro
* 0:15 Wat is Operame?
* 0:26 Inhoud van het pakketje
* 1:43 Als je nog nooit gesoldeerd hebt
* 2:30 Welke soldeerbout
* 2:55 CO2-sensor apart leggen
* 3:12 Beschermfolie (erratum: beter toch laten zitten!)
* 3:20 Headerpinnen aan TTGO T-display solderen
* 4:27 Temperatuur
* 4:40 Soldeerbout schoonmaken
* 5:20 Headerpinnen solderen
* 6:26 Bijstellen als de header scheef zit
* 7:28 Ventilatie i.v.m. soldeerdampen
* 8:03 Overtollig soldeertin verwijderen
* 8:08 Soldeerverbindingen controleren
* 8:45 Fout oplossen: 2 pinnen aan elkaar
* 10:08 Fout oplossen: te weinig tin
* 11:00 Vloeimiddel in de soldeertin (flux)
* 12:13 Oriëntatie en positie TTGO
* 13:10 Headersockets solderen van de
* 13:40 Positie corrigeren na de eerste pin
* 14:10 Pad aan ground plane
* 14:35 Rest van de pads solderen
* 15:40 Binnenste pads ook solderen
* 16:17 Handen op tafel
* 16:57 Fout oplossen: lelijk gesoldeerde pad fixen
* 17:24 Fout oplossen: soldeerspetter weghalen
* 18:00 Voorzichtig met de CO2-sensor
* Toevoeging: bij sensor zonder pinnen: soldeer eerst de pinnen eraan, zoals bij de TTGO (3:20-11:00)
* 18:48 Headersockets solderen van de sensor
* 19:21 Geschiedenislesje
* 19:59 Taallesje
* 20:08 Binnenste pads ook solderen
* 20:40 Controleren of het nog past
* 21:03 Controleren of de TTGO en sensor goed zitten
* 21:20 Voorbeeld van hoe 't niet moet
* 21:37 Resultaat
* 21:40 Fluxresten wegpoetsen met alcohol (hoeft niet)
* 22:24 Isopropanol is giftig
* 23:47 In elkaar zetten
* 23:54 Opletten of de pinnen goed zitten
* 24:40 Werking testen
* 25:00 Calibratie
* 25:50 Werking van de knopjes
* 26:57 Betekenis van de CO2-waardes

Soldeerhandleiding

2021-02-10T21:18:24Z

Juerd:

== Errata ==

==== Headerpinnen van de CO2-sensor ====
Bij de CO2-meters die na 2 januari zijn besteld, moet je ook headerpinnen aan de sensor solderen. Dat gaat op dezelfde manier als de pinnen van de TTGO-module, en is ook net zo makkelijk.

LET OP: de hete soldeerbout moet de plastic behuizing van de sensor niet aanraken!

==== Beschermfolie ====
In het filmpje adviseren we om de folie voor het solderen te verwijderen. Bij nader inzien is het folietje wel handig om het scherm te beschermen tegen eventuele spetters van het solderen. Het blauwe flapje kun je omvouwen en vasthouden, of vastzetten met een stukje plakband.

== Handleiding ==

<youtube width="800" height="450">kRH15L6IbI8</youtube>

[https://www.youtube.com/watch?v=kRH15L6IbI8 Videohandleiding op Youtube]

* 0:00 Intro
* 0:15 Wat is Operame?
* 0:26 Inhoud van het pakketje
* 1:43 Als je nog nooit gesoldeerd hebt
* 2:30 Welke soldeerbout
* 2:55 CO2-sensor apart leggen
* 3:12 Beschermfolie (erratum: beter toch laten zitten!)
* 3:20 Headerpinnen aan TTGO T-display solderen
* 4:27 Temperatuur
* 4:40 Soldeerbout schoonmaken
* 5:20 Headerpinnen solderen
* 6:26 Bijstellen als de header scheef zit
* 7:28 Ventilatie i.v.m. soldeerdampen
* 8:03 Overtollig soldeertin verwijderen
* 8:08 Soldeerverbindingen controleren
* 8:45 Fout oplossen: 2 pinnen aan elkaar
* 10:08 Fout oplossen: te weinig tin
* 11:00 Vloeimiddel in de soldeertin (flux)
* 12:13 Oriëntatie en positie TTGO
* 13:10 Headersockets solderen van de
* 13:40 Positie corrigeren na de eerste pin
* 14:10 Pad aan ground plane
* 14:35 Rest van de pads solderen
* 15:40 Binnenste pads ook solderen
* 16:17 Handen op tafel
* 16:57 Fout oplossen: lelijk gesoldeerde pad fixen
* 17:24 Fout oplossen: soldeerspetter weghalen
* 18:00 Voorzichtig met de CO2-sensor
* Toevoeging: bij sensor zonder pinnen? Soldeer eerst de pinnen eraan, zoals bij de TTGO (3:20-11:00)
* 18:48 Headersockets solderen van de sensor
* 19:21 Geschiedenislesje
* 19:59 Taallesje
* 20:08 Binnenste pads ook solderen
* 20:40 Controleren of het nog past
* 21:03 Controleren of de TTGO en sensor goed zitten
* 21:20 Voorbeeld van hoe 't niet moet
* 21:37 Resultaat
* 21:40 Fluxresten wegpoetsen met alcohol (hoeft niet)
* 22:24 Isopropanol is giftig
* 23:47 In elkaar zetten
* 23:54 Opletten of de pinnen goed zitten
* 24:40 Werking testen
* 25:00 Calibratie
* 25:50 Werking van de knopjes
* 26:57 Betekenis van de CO2-waardes

Soldeerhandleiding

Juerd:

De tijdlijn tot nu toe:

== 1 februari 2021 - Pre-orders ingepakt; batch 3 ontvangen! ==
Lastig zo'n avondklok. Wij hackers zijn nachtdieren, maar omdat vrijwilligerswerk niet onder de uitzonderingen valt, kunnen we in onze meest productieve uurtjes niet veel doen.

Toch is de achterstand nu bijna helemaal ingelopen: op 1 pakketje na, zijn alle bestellingen ingepakt. De 76 pakketjes moeten nog worden voorzien van 'n verzendlabel en dan kunnen ze na een paar weken wachten eindelijk op de post. Bedankt voor het geduld!

Ook zijn de onderdelen van batch 3 inmiddels in Nederland aangekomen, dus we hebben een voorraad van ruim 300 CO2-meters, althans de onderdelen. (Bij de sensors van batch 3 zitten de headerpinnen van de sensor al wel weer voorgesoldeerd.)

== 31 januari 2021 - Vertraging ==
We ontdekken net dat bij deze levering sensoren, er geen pinnetjes aan gesoldeerd zitten. De soldeerhandleiding wordt opnieuw gemaakt en alle pakjes die al klaar lagen om naar het postkantoor te gaan, moeten dus worden open gemaakt om er extra headerpinnen bij te doen.

== 30 januari 2021 - Voorraad! ==
We zijn druk bezig met het verwerken van de preorders van batch 2. Van de >140 voorbestelde Operame-kits ligt ongeveer de helft al klaar om te worden voorzien van verzendlabel en op de post te gaan.

Plaats je nu een nieuwe bestelling dan kan ie meteen mee, dus de webshop toont weer: "🗸 Op voorraad"!

== 27 januari 2021 - Batch 3 is onderweg! ==
De levering van batch 2 ging stroef, dus vanwege het aankomend Chinees nieuwjaar hadden we de volgende 250 stuks alvast besteld (met wederom enorme dank aan degenen die ons leningen verstrekken om dit mogelijk te maken!). Tot onze grote verbazing en vreugde is het pakketje nu al onderweg naar Nederland!

We zijn gisteren begonnen met het voorbereiden van de leveringen van batch 2: dingen uit verpakking halen, setjes onderdelen maken. We moeten de printplaten nog losbreken, microcontrollers programmeren, doosjes vouwen, verzendlabels printen, etcetera. Heb je een preorder geplaatst? Nog heel even geduld :)

== 25 januari 2021 - Onderdelen zijn binnen! ==
{|class=wikitable
! batch || aantal || verkocht || status
|-
! Batch 1
| 100 stuks || 100% (uitverkocht) || geleverd
|-
! Batch 2
| 250 stuks || 58% || onderdelen aangekomen in Nederland
|-
! Batch 3
| 250 stuks || 0% || verwacht medio maart
|}

== 22 januari 2021 - Onderdelen zijn onderweg! ==
~50%

De lockdown is verlengd en er komt nu ook een avondklok, maar ooit gaan de scholen weer open en wij werken dus gewoon door om zo veel mogelijk klaslokalen veiliger te maken.

De 2e batch, van 250 stuks, is inmiddels onderweg vanuit China naar Nederland. Via onze webshop zijn er al 120 CO2-meters in pre-order, dus zodra ze binnen zijn hebben we nog wel een paar dagen nodig om alles klaar te maken voor verzending.

En intussen is de bestelling van de 3e batch van wederom 250 stuks ook al in gang gezet. Aangezien het allemaal al best lang duurt en Chinees Nieuwjaar er nog aankomt, wilden we daar niet te lang mee wachten.

== 18 januari 2021 - Update planning ==
Inmiddels is 42% van de aankomende batch alvast verkocht. Onze inkoper in China heeft bijna alle onderdelen binnen, maar vanwege het aankomend Chinees Nieuwjaar (voor wie het niet kent: dat is een grote happening waarbij vrijwel heel commercieel China een paar weken platligt), gaat alles nogal stroef. We hopen eind deze week de onderdelen in Nederland te hebben en de kits dan nog voor het einde van de maand te kunnen versturen.

== 10 januari 2021 - Tussenstand preorders ==
30%

== 7 januari 2021 - Tussenstand preorders ==
Ongeveer 20% van de aankomende 250 stuks is al voorbesteld.

== 6 januari 2021 - Nieuwe bankrekening! ==
Het is ABN AMRO gelukt om te vinden waardoor het aanmaken van een nieuwe rekening steeds niet lukte en vervolgens dat probleem ook te verhelpen. Voor het overzicht binnen de bankrekeningen van Stichting Revelation Space is het wel zo prettig om alles gescheiden te houden.

De nieuwe bankrekening voor het project Operame is:

* IBAN: NL18 ABNA 0887 7007 80
* Tenaamstelling: Revelation Space

Donaties zijn uiteraard van harte welkom rechtstreeks op de nieuwe bankrekening!

== 2 januari 2021 - Preorders mogelijk! ==
Alle 100 stuks van de eerste batch zijn nu verkocht. Hartelijk dank aan iedereen die heeft meegeholpen om samen zo'n 100 klaslokalen veiliger te maken!

Uiteraard kunnen bestellingen alvast worden geplaatst voor de volgende ronde. We verwachten over 2 weken 250 stuks binnen te krijgen en die dan heel snel op de post te kunnen doen aan iedereen die een voorbestelling heeft gedaan.

== 30 december 2020 - Nieuwe batch ingekocht! ==
De belangstelling is groot en de eerste 30 stuks zijn al verkocht, dus er zijn er nog 70 over. We hebben dankzij gulle geldschieters extra geld kunnen lenen om groter in te kunnen kopen, en hebben alvast de volgende 250 kits ingekocht.

Langs deze route bedankt voor de bestellingen, donaties, leningen, en natuurlijk voor het verspreiden van het idee!

== 29 december 2020 - ABN AMRO ==
ABN AMRO heeft geen idee waar het fout gegaan is met de aanvraag voor de nieuwe bankrekening en zegt dat we de procedure maar opnieuw moeten doen. (Ja, alweer.)

In de tussentijd gebruiken we de primaire bankrekening van Stichting Revelation Space. Onhandig, maar het werkt wel.

== 28 december 2020 - De shop is open! ==
Tijdens de kerst hebben we gewoon doorgewerkt. De webshop is af, de software is af, we hebben verpakkingsmateriaal. De soldeerhandleiding wordt een video-instructie, maar de eerste take is helaas mislukt. Omdat de onderdelen op een centrale plek liggen, komt de soldeerhandleiding pas in de komende dagen online.

Maar we zijn wel al zo ver dat bestellingen kunnen worden geplaatst en hebben ons project wereldkundig gemaakt met een openbare [[aankondiging]]. We hebben nog even geen uitgebreid persbericht of zo, dat komt later nog wel.

* [[Aankondiging]]

== 22 december 2020 - Bijna klaar om live te gaan! ==
We hebben ze! Vrijdag verzonden uit China, maandag bezorgd in Nederland.

Ze zien er wel weer wat anders uit dan de samples die we hadden gekregen, dus we hebben ze toch eerst nog even stevig aan de tand gevoeld. Gelukkig presteren de nieuwe sensoren net zo goed. We hebben nu dus in genoeg materialen voor 100 Operame CO2-meters! We hebben nog even gewacht met het bestellen van verpakkingsmaterialen, omdat we eerst zeker wilden zijn dat 't ook zou gaan werken. De doosjes en antistatische noppenfolie zijn inmiddels besteld.

De druk is een klein beetje van de ketel door de lockdown, waardoor scholen nu toch dicht zijn. Maar als de scholen straks weer open gaan, hopen we een goede bijdrage te kunnen leveren aan de veiligheid qua ventilatie.

We weten waar we het allemaal voor doen: het belang van goede ventilatie op scholen blijft als een paal boven water staan. Een paar dagen geleden is er weer nieuw [https://www.ijidonline.com/article/S1201-9712(20)32558-3/fulltext onderzoeksresultaat] gepubliceerd dat weer heel aannemelijk maakt dat goede ventilatie letterlijk van levensbelang kan zijn.

Overigens hebben we nog steeds geen nieuwe bankrekening. We hebben ruim een week geleden de aanvraag opnieuw ingediend bij ABN AMRO, de huisbank van onze stichting. Opnieuw is de bevestigingsmail wel aangekomen, maar de brief niet. In de tijd dat we proberen een rekening te openen hebben we printplaten laten fabriceren, 3 pakketjes tussen China en Nederland gestuiterd, en een heleboel tijd gestoken in sensoren testen. Een nieuwe rekening toevoegen voor een bestaande klant is blijkbaar nog steeds heel moeilijk. Noodgedwongen gaan we dus maar via een bestaande rekening werken. Jammer, want dat geeft veel extra werk voor de penningmeester...

== 16 december 2020 - Nieuwe sensoren! ==
De hele wereld wil CO2-sensoren tegen corona, dus de bekende goedkope MH-Z19B is gewoon niet meer betaalbaar in bulk te krijgen.

Onze sourcing agent in China kwam met een heel interessante alternatieve sensor, en heeft er een paar naar ons opgestuurd om uit te proberen. We hebben vooralsnog geen idee van het merk en type, al hebben we wel een datasheet in het Chinees met allemaal mooie specificaties. De belangrijkste informatie ontbreekt daarin: hoe communiceer je met het ding? Gelukkig zijn we hackers en hebben we 't ding werkend gekregen!

De afgelopen 2 dagen hebben we de nieuwe sensoren getest en ze slagen met vlag en wimpel. Nu hopen dat deze nog wel leverbaar is. Mogelijk hebben we geluk omdat dit ding echt totaal onvindbaar is op internet. We hebben alleen een vrijwel identieke datasheet van een afwijkende variant gevonden, maar ook die lijkt nergens te koop te zijn.

Technisch verhaaltje: de nieuwe sensor, waarvan we dus echt geen idee hebben wat het typenummer precies is (iets met "AQC", maar verder?), is helemaal pin-compatible met de MH-Z19B, maar daar houdt de compatibiliteit ook meteen mee op. De componenten zitten op andere plekken, het schema is anders, het protocol is anders, en de behuizing is anders. Voor het protocol hielp het dat we een datasheet van een variant van deze sensor konden vinden met een protocolvoorbeeld. Dat voorbeeld werkte niet, maar met een beetje brute-forcen bleek dat alleen de eerste byte (aanname: een device id voor op een gedeelde bus) van het commando anders moest, en dat het antwoord van de sensor ook iets afwijkt. Maar de PPM-waarde zit er duidelijk in. De ABC was duidelijk te herkennen herkennen in een grafiek van metingen, en in het algemeen is de sensor het eens met de MH-Z19B. Soms wijkt ie in stabiele luchtkwaliteit wat af van de MH-Z19B, maar dan steeds hooguit zo'n 80 PPM peak-to-peak en dat past ruim binnen de opgegeven toleranties van de twee dingen. In veranderlijke luchtkwaliteit valt het op dat de mysterieuze nieuwe sensor sneller reageert.

We hebben gevraagd om 100 stuks van deze sensor in te kopen, in de hoop dat ie niet in de tussentijd ook uitverkocht is.

== 14 december 2020 - ABN AMRO ==
ABN AMRO heeft geen idee waar het fout gegaan is met de aanvraag voor de nieuwe bankrekening en zegt dat we de procedure maar opnieuw moeten doen.

== 9 december 2020 - Op zoek naar sensoren ==
Er is door de pandemie zo veel vraag naar CO2-sensoren dat de MH-Z19B waar we alles omheen ontworpen hebben, praktisch niet meer in bulk te krijgen is. We bekijken andere opties.

== 30 november 2020 - De sensoren zijn niet goed genoeg ==
We gaan de sensoren terugsturen; inmiddels is het wel duidelijk dat dit niet de echte MH-Z19B is. Het is ondanks uitgebreid testen niet gelukt om metingen te krijgen die betrouwbaar blijven. Met een zelfgemaakt calibratie-algoritme leek het in eerste instantie veelbelovend, maar de metingen zijn daarna niet stabiel. Het liefste zouden we zo snel mogelijk CO2-meters in de klaslokalen hebben, maar het heeft weinig zin met sensors die de weg kwijt zijn. Dus helaas: vertraging terwijl we wachten op de juiste sensoren.

== 28 november 2020 - Tegenslag ==
Een tegenslag: we hebben de verkeerde sensoren geleverd gekregen, misschien namaak. We hebben ze nu ongeveer anderhalf etmaal in gebruik, en de automatische calibratie werkt niet zoals we van de MH-Z19B gewend zijn. Tussen de sensoren onderling zitten grotere afwijkingen dan verwacht (rond de 50 PPM is verwacht, rond de 100 PPM is voor ons doel wel acceptabel, maar de afwijking is veel groter).

De sensoren die we hebben gekregen hebben een iets andere behuizing, een andere kleur printplaatje, en andere opschriften. Ze gedragen zich net wat anders, ook in het protocol zijn er subtiele verschillen. Dat zou allemaal prima zijn, overigens, als de meetwaarden bruikbaar waren. Maar vooralsnog zijn ze dat niet. We geven het nog eventjes, in de hoop dat de automatische calibratie misschien 48 uur duurt in plaats van 24.

== 26 november 2020 - De onderdelen zijn binnen! ==
De onderdelen zijn aangekomen en inmiddels zijn we bijna zo ver dat we bestellingen kunnen ontvangen. De laatste hand moet nog worden gelegd aan de software en we moeten definitief uitzoeken wat de verzendkosten gaan zijn, en dan kunnen we echt beginnen!

We weten nu dat je sneller 100 fysieke dingen op maat kunt laten etsen en frezen en ook nog eens samen met 300 andere componenten naar de andere kant van de wereld kunt laten verschepen (allemaal bij elkaar 7 dagen), dan dat ABN AMRO nodig heeft om een nieuwe zakelijke bankrekening toe te voegen aan je bestaande contract.

== 24 november 2020 - De onderdelen zijn onderweg! ==
De printplaten zijn geproduceerd en samen met de overige onderdelen voor de eerste batch van 100 kits onderweg vanuit China!

== 19 november 2020 - De onderdelen zijn besteld! ==
De opdracht voor inkoop van de onderdelen en PCB's is gegeven. Inmiddels is het duidelijk dat het richtbedrag van 25 € te ambitieus is. o.a. omdat de CO2-sensors de afgelopen tijd duurder zijn geworden. Het wordt 28 €, nog steeds een mooi bedrag.

== 18 november 2020 - Software! ==
Proof-of-concept [[software]] is af.

== 17 november 2020 - Hardware! ==
Het ontwerp voor de [[hardware]] is af en we hebben meteen een prijs opgevraagd voor de productie van printplaten en inkoop van onderdelen.

De penningmeester, f0x, heeft voor het project Operame een nieuwe bankrekening aangevraagd bij de bank van de space; het is wel ABN AMRO dus helaas duurt het nog even voordat we donaties kunnen ontvangen.

== 16 november 2020 - Stichting ==
Het bestuur van Stichting Revelation Space geeft toestemming om Operame onder de paraplu van de stichting te organiseren. Het scheelt een boel tijd, moeite, en kosten om nu geen nieuwe stichting te hoeven beginnen. De mogelijkheid wordt open gehouden om het project later eventueel over te dragen aan een andere stichting.

== 14 november 2020 - Financiering gevonden! ==
Er is iemand die wel een startbudget beschikbaar wil stellen voor een eerste batch van 100! Ook hebben we een hostingsponsor, Procolix. En er zijn meteen wat domeinen geregistreerd. Behalve operame.nl ook spelfouten zoals "openramen.nl". Blijkbaar gaan we dit echt doen :-)

== 13 november 2020 - CO2-meters voor scholen ==
Bas en Juerd blijken ongeveer hetzelfde idee te hebben, naar aanleiding van het lezen over de [https://wiki.un-hack-bar.de/index.php/CO2_Ampel CO2-Ampel van UN-Hack-Bar]: dat kan nog simpeler, en is in Nederland ook hard nodig! Maar wij doen zoiets graag meteen op schaal, en geld voor 100 stuks hebben we niet liggen...

Hardware

2021-02-01T21:23:30Z

Juerd: /* Onderdelen */

== Uitgangspunten ==

* '''KISS'''
** minder onderdelen = minder assemblage
** minder onderdelen = minder defecten
* '''Goedkoop!''' Vanwege de hoge kosten zijn er nu veel scholen die 1 CO2-meter hebben. Door de prijs extreem laag te houden vergroten we de kans op een CO2-meter in '''elke''' klas.
** Het doel was 25 € per unit. Dat lukt nu niet, dus nu alles op alles zetten om onder de 30 € te blijven.
* ESP32 omdat we daar veel ervaring mee hebben
* WiFi is nice-to-have als het werkt, maar staat standaard uit; kwaliteit van de antenne is ondergeschikt aan andere overwegingen.
* [[CE-markering]] is vanwege de noodzaak om '''snel''' CO2-meters te leveren niet haalbaar, daarom een kitje

== Broncode ==
De broncode van het pcb-ontwerp is beschikbaar op https://github.com/sebastius/Operame_v1.

== Onderdelen ==
Uiteindelijk is gekozen om te werken met de volgende onderdelen:

=== <s>MH-Z19B (CO2-sensor)</s> ===
<s>Dit is de goedkoopste optische CO2-sensor. Wijkt makkelijk 50 PPM af van de realiteit maar dat is nog steeds goed genoeg om te bepalen wanneer de ramen open moeten. Er zijn goedkope TVOC-sensoren met z.g. "eCO2"-uitlezing, maar dat is wel te slecht.</s>

<s>De sensor calibreert zichzelf automatisch in cycli van 24 uur.</s>

<s>We gebruiken de seriële interface van de sensor om deze uit te lezen.</s>

<s>De MH-Z19 wordt opgehangen met het zij-venstertje omlaag, zodat het filter minder snel verstopt raakt met stof.</s>

Wegens [[Nieuws|omstandigheden]] zijn we uiteindelijk niet voor de MH-Z19B gegaan. We houden de firmware wel compatible de MH-Z19 voor wie zelf onderdelen bestelt.

=== AQC-0-0-0-0 ===
De MH-Z19B is niet leverbaar in bulk door de grote vraag naar CO2-sensoren. We hebben een alternatieve sensor getest en die werkt ook goed. We weten inmiddels wat het typenummer is en kunnen 'm nog steeds nergens online vinden... De sensor is zelfcalibrerend en pin-compatible (maar niet protocol-compatible) met de MH-Z19B.

=== TTGO T-Display ===
Dit is een goedkope ESP32-module met daarop een TFT-kleurenschermpje. Door het kleurenscherm kunnen we de stoplicht-functionaliteit combineren met een PPM-aanduiding zondere extra componenten.

De ESP32 heeft wifi, wat allerlei extra mogelijkheden geeft, maar we zetten wifi standaard uit.

==== Pinout: ====

* Pin 26: naar TX van MH-Z19
* Pin 27: naar RX van MH-Z19
* Pin 12: verbonden aan GND om 180° gedraaide module te kunnen herkennen
* Pin 0 en 35: ingebouwde knopjes
* Pin 4, 5, 16, 18, 19: TFT-schermpje (4 is backlight)

=== PCB ===
Hoewel je kunt volstaan met 4 draadjes tussen de 2 andere onderdelen, is een printplaatje netter en stabieler. Bovendien kun je het makkelijk ophangen.

Voor het ophangen zijn er op de hoekpunten montagegaatjes (ø 3 mm) voorzien zodat het kan worden opgehangen met schroeven, maar het kan ook worden opgehangen met dubbelzijdig plakband (of zelfklevend klitteband) of aan een touwtje.

Voor de beste EMC is er een heleboel ground-plane.

=== Pinheader sockets (SMD) ===
Opzettelijk geen through-hole! We willen de achterkant van de printplaat helemaal vlak houden, zodat er geen uitstekende puntjes zijn die het lastig maken om het bordje op te hangen, of die contact zouden kunnen maken met een metalen ondergrond.

Door de PCB extra grote pads te geven, is SMD-solderen heel makkelijk. Through-hole lijkt makkelijker, maar met pinheaders is SMD met zig-zag-pinnen heel handig omdat het meteen stabiel (en dus recht) staat op het bordje.

== Bewust weggelaten ==
De volgende dingen zijn besproken, maar werden niet belangrijk genoeg gevonden. Vanwege de snelheid en de kosten worden ze voorlopig weggelaten:

* Behuizing (We hebben veel ervaring met "badges", naakte printplaten zonder behuizing. Bewezen concept!)
* Buzzer (In een klaslokaal zitten al tientallen programmeerbare herriemakers aka leerlingen.)
* RGB-LEDs (We hebben juist gekozen voor een kleurenschermpje zodat een externe LED niet nodig is.)
* USB-voeding en USB-kabel (Kunnen ze zelf aanschaffen en hebben ze misschien zelfs al liggen.)

Mogelijk komen deze dingen in een toekomstige versie alsnog, als we er genoeg feedback over krijgen.

== Zelf maken ==
Wij doen dit project niet voor onszelf en niet voor de winst. Het ontwerp van de PCB en de software zijn open source. Je mag het namaken!

In de simpelste vorm heb je zelfs geen printplaatje nodig. Een T-Display, een MH-Z19, en 5 dupont-draadjes is genoeg: 5V, GND, RX, TX, en een verbinding tussen pin 12 en GND.